است . و اگر تخلف ممكن كه غير متعارف است ، محقق شد ، امر دائر است بين تأديه يك جزء از 29 و توزيع يك جزء از 28 بر دو حرف متلازم غالبى در امكان نطق و بين ارش ، و احوط اداء اكثر است . و كلمهء « لا » مشتمل بر دو حرف است چون ممكن نيست اداء الف به تنهايى . و تقسيم ديه بر اين حروف معجم ، به نحو تساوى است ، چنانچه ذكر شد . و اگر تمام حروف غير منطوق بود تمام ديه لازم است چه آن كه تمام يا بعض زبان قطع بشود يا همه آن باقى باشد . سرعت نطق و در سرعت نطق به نحوى كه عيب بشود يا زيادتى عيب كه بوده ، و ثقل موجب بطء تأديه به نحو موجب عيب يا زيادتى عيب ، در آنها ارش است . نقص يا سختى تكلَّم و همچنين صورت نقص آن چه اداء مىشود مثل تغيير تمام به نقص يا تشبيه حرفى به ديگرى اگر تغيير كند به همان ديگرى يا تنزل از افصح به غير ، ارش ثابت است اگر عيب باشد . و همچنين عسر در تأديهء حرف كه كاشف از عيب و ثابت باشد . و احتمال ديه صحيح در بعض مذكور ، قائم است در صورت بقاى نقص كه مصداق حرف ، محقق نشود . عدم اعتبار به مساحت با تعيّن ديهء حرف و در صورت تعيّن ديهء حرف ، اعتبار به مساحت مقطوع نيست چنانچه گذشت . اعتبار در اختلاف قطع و ذهاب حروف و اعتبار در اختلاف قطع ، و ذهاب حروف ، به دوّمى است ، پس با قطع ربع زبان و ذهاب نصف حروف ، نصف ديه ثابت است ، و در عكس ، ربع آن ، بر حسب آن چه مذكور شد . حكم جنايت لاحقه بر اولى اگر به جنايتى مثلا نصف حروف ، غير منطوق بود و به جنايتى ديگر ، نصف باقى